Erkaklar oltin qoplangan buyumlar taqishi hukmi

Javob

Alloh taologa hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlar bo‘lsin.

Erkaklarga oltin qoplangan buyumlarni taqish haromdir.

Abdulloh ibn Abbos roziyallohu anhumodan rivoyat qilinadi: «Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bir kishining qo‘lida tilla uzukni ko‘rib qolib, uni yechib olib, tashlab yubordilar va: «Ba’zilaringiz do‘zaxning cho‘g‘ini olib, qo‘liga taqib oladi-ya!» dedilar. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam ketganlaridan so‘ng haligi kishiga: «Uzugingni olib, undan (boshqa yo‘l bilan) foydalan», deyishgan edi, «Allohga qasamki, uni aslo olmayman. Axir Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uni tashlab yubordilar-ku!» dedi» (Sahihi Muslim, 2090).

Abdulloh ibn Amr ibn Os roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: «Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Ummatimdan kim oltin taqib, shu holda vafot etsa, Alloh unga jannat oltinini harom qiladi. Ummatimdan kim ipak kiyib, shu holda vafot etsa, Alloh unga jannat ipagini harom qiladi», dedilar» (Ahmad, 6556; Shuayb Arnaut tahqiqida sahih deyilgan).

Bu qaytariq ayollarga taalluqli emas, faqat erkaklarga xosdir. Ali roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisda kelganidek:

«Allohning Nabiysi sollallohu alayhi vasallam o‘ng qo‘llariga ipakni, chap qo‘llariga tillani olib, so‘ng: «Mana shu ikkisi ummatimning erkaklariga haromdir», dedilar» (Abu Dovud, 4057; «Sahihul Jome’», 2274).

Shuningdek, Rasululloh sollallohu alayhi va sallam:

Abu Muso Ash’ariy roziyallohu anhu rivoyat qiladi: «Nabiy sollallohu alayhi vasallam: «Ipak kiyish va oltin taqish ummatimning ayollariga halol, erkaklariga esa harom qilindi», dedilar (Musnadi Ahmad, 9644; Shuayb Arnaut tahqiqida sahih hukmi berilgan).

Ayollarga ularning nozikligi, nafosati va ziynatga bo‘lgan ehtiyoji tufayli oltin taqishga ruxsat berilgan. Alloh taolo aytadi:

«Hali zeb-ziynat ichida o‘stiriladigan, (hech qanday) janjal-munozarada (o‘z maqsadini) ochiq-ravshan bayon qilib bera olmaydigan (ojiz notavon qiz bolami)!?» (Zuhruf: 18).

Erkaklarga kelsak, tilla bezaklar erkak uchun subutsizlik va noshudlik belgisidir. Shariat ikki jins o‘rtasidagi farqni ko‘rsatishni va har birining o‘ziga xos xususiyatlarini ajratishni xohlaydi, chunki ular bir-biriga o‘xshashida fasod bor.

Erkaklarga oltin taqish taqiqlanishi sof oltin, aralashgan oltin, qirqilgan, tutash va ziynatlangan kabilarni o‘z ichiga oladi. Suvlangan va suvi yuritilganga kelsak, ba’zi ulamolar uni erkaklarga harom deyishgan, agar undan biror narsa ajratib olish mumkin bo‘lsa (masalan, qirib olish orqali) va agar undan biror narsa ajratib olish mumkin bo‘lmasa, ruxsat beriladi. Ba’zilari agar qoplama umumiy yoki ko‘p bo‘lsa, uni taqish mumkin emas, agar u oz bo‘lsa (soatning millarida yoki raqamlarida yoki undagi mayda donlarda bo‘lgani kabi), taqish mumkin deyishgan. Ular ahamiyatli bo‘lgan narsa ko‘rinadigan narsa ekanini, qiymat bilan emasligini aytishgan. Agar oltin qoplamasi ko‘zga tashlanadigan darajada ko‘p yoki umumiy bo‘lsa, joiz emas. Keyin bu shaxs uchun aybdir, chunki ko‘p odamlar qoplama yoki metall ekanligi o‘rtasidagi farqni ajrata olmaydilar va bu shaxsga ergashib, sof oltin taqishlari mumkin.

Alloh taolo bilguvchiroqdir.