Mavzular

Yangi fatvolar

Maqolalar

Kitoblar

Saqlanganlar

Murakkab qidiruv

Loyiha haqida

Fikr bildiring

Bosh sahifa » Ilm va daʼvat » Daʼvat » Gʻayridinlarni Islomga chaqirish » Vegeterian boʻlish joizmi?
0 – 0
Fatvo: 2521

O'qildi: 21

15.01.2026

/ 26 Rajab 1447

Fatvo mavzusi: »

Vegeterian boʻlish joizmi?

Savol

Men vegetarianman, ya’ni men go‘sht yoki hayvon mahsulotlarini yemayman. Islom dini menga yoqdi. Hayvon mahsulotlarini yemasdan turib, bu dinga kirish mumkinmi?

O’xshash fatvolar

Javob

Alloh taologa hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlar bo‘lsin.

Ha, siz hayvon mahsulotlarini iste’mol qilmasdan ham musulmon bo‘lishingiz mumkin, ammo quyidagilardan ehtiyot bo‘lishingiz kerak:

Birinchidan, bu narsalarni harom deb e’tiqod qilishdan saqlaning, chunki Alloh taolo aytadi:

﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تُحَرِّمُوا طَيِّبَاتِ مَا أَحَلَّ اللَّهُ لَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوا ۚ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ۝٨٧﴾

«Ey mo‘minlar, Alloh sizlar uchun halol qilib qo‘ygan pokiza narsalarni harom demanglar va (Alloh belgilagan chegaradan) tajovuz qilmanglar! Albatta, Alloh tajovuzkor kimsalarni sevmas» (Moida: 87).

Yana Alloh azza va jalla aytadi:

﴿قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِي أَخْرَجَ لِعِبَادِهِ وَالطَّيِّبَاتِ مِنَ الرِّزْقِ ۚ قُلْ هِيَ لِلَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا خَالِصَةً يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۗ كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ الْآيَاتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ۝٣٢﴾

«(Ey Muhammad alayhis-salotu vas-salom), ayting: «Alloh bandalari uchun chiqargan bezak (liboslarni) va halol-pok rizqlarni kim harom qildi?!» Ayting: «Ular (ya’ni, bezak va halol rizqlar) hayoti dunyoda iymon egalari uchun (bo‘lib, kofirlar ham ularga sherik bo‘lur), Qiyomat Kunida esa faqat (mo‘minlarning) o‘zlariga xosdir». Biladigan qavm uchun oyatlarni mana shunday mufassal qilurmiz» (A’rof: 32).

Yana Alloh subhanahu va taolo aytadi:

﴿قُلْ أَرَأَيْتُمْ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ لَكُمْ مِنْ رِزْقٍ فَجَعَلْتُمْ مِنْهُ حَرَامًا وَحَلَالًا قُلْ آللَّهُ أَذِنَ لَكُمْ ۖ أَمْ عَلَى اللَّهِ تَفْتَرُونَ۝٥٩﴾

«Ayting: «Xabar beringiz-chi (ey mushriklar), Alloh sizlar uchun nozil qilgan rizqu ro‘zning (ayrimlarini) harom, (ayrimlarini) halol qilib oldingiz». Ayting: «Xabar beringiz-chi, (bunday qilish uchun) sizlarga Alloh izn berdimi yoki Alloh sha’niga bo‘hton qilmoqdamisizlar?!» (Yunus: 59).

Ikkinchidan, hayvon mahsulotlarini yeyishni tark etish afzalroq, yoki bu uchun inson savob oladi, yoki vegetarian odam Allohga yaqinroq degan e’tiqoddan saqlaning. Chunki Allohga bu yo‘l bilan yaqinlashish joiz emas. Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam — eng afzal inson va Allohga eng yaqin zot — go‘sht yeganlar, sut va asal ichganlar. Qachonki ba’zi sahobalar go‘shtni tark etish orqali ibodat qilmoqchi bo‘lganlarida, Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam ularni bu ishini notoʻgʻri sanaganlar, quyidagi hadisda kelganidek:

عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ نَفَرًا، مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَعْضُهُمْ: لَا أَتَزَوَّجُ النِّسَاءَ، وَقَالَ بَعْضُهُمْ: لَا آكُلُ اللَّحْمَ، وَقَالَ بَعْضُهُمْ: لَا أَنَامُ عَلَى فِرَاشٍ، وَقَالَ بَعْضُهُمْ: أَصُومُ فَلَا أُفْطِرُ، فَبَلَغَ ذَلِكَ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَحَمِدَ اللهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ، ثُمَّ قَالَ: «مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَقُولُونَ كَذَا وَكَذَا، لَكِنِّي أُصَلِّي وَأَنَامُ وَأَصُومُ وَأُفْطِرُ وَأَتَزَوَّجُ النِّسَاءَ فَمَنْ رَغِبَ عَنْ سُنَّتِي فَلَيْسَ مِنِّي»

Anas ibn Molikdan rivoyat qilinadi: «Nabiy sollallohu alayhi vasallamning sahobalaridan bir necha kishi shunday deyishdi: ayrimlari: «Ayollarga uylanmayman», dedi, ba’zilari: «Go‘sht yemayman», dedi, yana ba’zilari: «To‘shakda uxlamayman», dedi. Ba’zilari esa: «Ro‘za tutaman va og‘zimni ochmayman», dedi. Bu xabar Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga yetib bordi. U zot Allohga hamd va sano aytdilar, so‘ngra dedilar: «Odamlarga nima bo‘ldiki, bunday-bunday deyishmoqda? Men esa namoz o‘qiyman va uxlayman, ro‘za tutaman va og‘zimni ochaman hamda ayollarga uylanaman. Bas, kim mening sunnatimdan yuz o‘girsa, u mendan emasdir» (Nasoiy, 7782; Hadis hukmi: «sahih». Manba: «Sahihi Nasoiy», 3217; Buxoriy, 5063 va Muslim, 1401da ham kelgan).

Inson ma’lum bir taom turini yoqtirmasligi, undan jirkanishi, yoki bolaligida hayvonning so‘yilganini ko‘rib ruhiy qiyinchiliklar tufayli go‘sht yeyishni yomon ko‘rib qolishi sababli uni tark etishi bilan, ba’zi adashgan brahmanlar, rohiblar va boshqalar singari go‘shtni harom deb bilishi yoki uni tark etishni ibodat deb hisoblashi o‘rtasida farq bor.

Agar bu masala sizga ravshan bo‘lgan bo‘lsa, aziz savol beruvchi, istamagan narsangizni yeyishni tark etishingizda zarar yo‘q. Yaqin orada sizni Islomda singlimiz bo‘lishingizni kutib qolamiz. Allohdan sizga barcha yaxshiliklarga muvaffaqiyat berishini va barcha yomonliklardan saqlashini so‘raymiz. U to‘g‘ri yo‘lga hidoyat qiluvchidir.

Alloh bilguvchiroqdir.

Fatvo manbasi

Maqola borasida fikringiz?

Izoh sababi
Ushbu qator to'ldirilishi shart.

Bu javob foydali bo’ldimi?

1

O’xshash fatvolar

  • Islomga kirish basketbol o‘yinidan qaytaradimi?

    Men musulmon bo‘lmagan yosh yigitman. Agar Islom dinini qabul qilsam basketbol o‘ynashim joiz bo’ladimi?

  • Baliq ko‘zidan yeyishning hukmi

    Biz musulmonlar baliqning ko‘zini yeyishimiz joizmi? Men bir do‘stim bilan restoranda ovqatlanayotganimda baliqning boshini yeyishdan rohatlanayotgan edim. Ko‘zini yeganimda u menga: «Islomda baliq ko‘zini yeyish harom», dedi. Bu to‘g‘rimi?

  • Yer ostida o‘sadigan sabzavotlarning hukmi

    Men huzurida dars olayotgan ayol aytgan gaplarning qanchalik to‘g‘riligini tushuntirib berishingizni so‘rayman. U yer ostida o‘sadigan sabzavotlar makruh ekanligini va bir idishda bir necha narsalarni pishirish harom ekanligini aytdi. Biz odatda yer ostida o‘sadigan 5 yoki 6 turdagi sabzavotlardan iborat taomlar tayyorlashga o‘rganganmiz va bularning barchasi bitta idishda pishiriladi. Uning aytganlari to‘g‘rimi yoki u yanglishyaptimi?

  • Haq din izlayotgan tadqiqotchidagi shak-shubhalar

    Men Islom diniga qiziquvchi g‘ayrimusulmonman va izlanishlarim davomida meni hayratlanlantirgan ba’zi ma’lumotlarga duch keldim. Men Ibrohim va Ismoil Ka’badan barcha butlarni olib tashlashgan, lekin «Iloh» degan bir but qolgani haqida ma’lumot o’qidim. Unda «Alloh» ismi shundan olingan va bu iloh butparastlikda oy xudosi bo‘lgan, uning ramzi hilol bo‘lgan va ramazon oyi oy harakatiga qarab belgilanishi aytilgan. Men bunday din mavjud bo‘lganmi yoki yo‘qmi va Islom haqiqatan ham butparastlik an’anasiga bog‘liqmi, shu haqida bilmoqchi edim.

  • Xom go‘sht yeyish hukmi

    Mening savolim shuki, ba’zi jamiyatlarda xom go‘sht yeyishga ishqiboz odamlar bor. Islomning bu masaladagi hukmi qanday? Ya’ni, bu joizmi yoki yo‘qmi?

  • Yeyilishi mumkin bo‘lmagan dengiz hayvonlari bormi

    Yeyilishi mumkin bo‘lmagan dengiz hayvonlari bormi?