Mavzular

Yangi fatvolar

Maqolalar

Kitoblar


Saqlanganlar

Murakkab qidiruv


Loyiha haqida

Fikr bildiring

Bosh sahifa » Fiqh asoslari » Fiqh » Riboga qarz olgan odamning daromadi
Fatvo: 244

O'qildi: 386

16.06.2025

/ 20 Zulhijja 1446

Fatvo mavzusi: » » » » »

Riboga qarz olgan odamning daromadi

Savol

Biz riboga (sudxoʻrlik evaziga) olingan pul bilan tijorat loyihasini boshladik. Bu pulni boʻlib-boʻlib toʻlab bormoqdamiz. Shu loyihadan kelayotgan foyda va bu ishda ishlash halolmi?

O’xshash fatvolar

Javob

Alloh taologa hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlar bo‘lsin.

Riboga qarz olish gunohi kabiralardan hisoblanadi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam ribo yeguvchini ham, yediruvchini ham, uning kotibini va ikki guvohini ham laʼnatlaganlar. Foizga qarz oluvchi ham sudxoʻr hisoblanadi, chunki qarz oluvchi qarz beruvchiga foiz toʻlaydi.

Kim bu ishga qoʻl urgan boʻlsa, Allohga tavba qilishi va imkon qadar olgan asl mablagʻni ustamasiz qaytarishga harakat qilishi hamda qarz bergan kishiga nasihat qilishi lozim. Agar bunga qodir boʻlmasa, mablagʻni ustamasi bilan qaytarishga majbur boʻlsa, Alloh azza va jallaga tavba qilgan holda qaytarishi lozim. Bunga riboviy banklar misol boʻladi. Ular ustamadan kamdan kam holda kechishadi, balki kuch ishlatib boʻlsa ham oʻz haqlarini tortib olishadi.

Qarzdor bu pul evaziga sotib olgan matosidan foydalanishi joiz. Shuningdek, bu pul bilan boshlagan muboh loyihasi va muboh tijoratini davom ettirishining ham zarari yoʻq. Faqat oʻzini va molini gunohlardan poklash uchun koʻproq sadaqa berishi darkor. 

Bankdan olingan pul evaziga qurilgan korxonada ishlovchi xodimga kelsak, u olingan qarz uchun javobgar emas. Shuning uchun bu korxonaning muboh oʻrinlarda (masalan, kiyim yuvish va dazmollash kabi ish oʻrinlarida) ishlashi joiz. Alloh bilguvchiroqdir.

Fatvo manbasi

Maqola borasida fikringiz?

Izoh sababi
Ushbu qator to'ldirilishi shart.

Bu javob foydali bo’ldimi?

0

O’xshash fatvolar

  • Tugʻruq sababli roʻzani qazo qilmoq

    Yaqinda Ramazon oyida farzand koʻrganim sababli tutolmagan roʻzalarimni qanday qilib qazosini tutaman? Roʻza tutishdan oldin qanday niyat qilishim kerak?
  • Farz namozini bir kunda ikki marta o‘qish hukmi

    Farz namozini ikki marta o‘qishning hukmi nima? Ikkinchi namoz birinchisini botil qiladimi? Agar farz namozini o‘qiyotganingizda namozning vaqti chiqib ketsa, buning hukmi nima?
  • Ramazonda hayzni to‘xtatuvchi dorilarni qabul qilish

    Agar Ramazonning oxirgi o‘n kunligida ayol kishininz hayzi kelsa, ushbu fazilatli kunlarda ibodatni ado etish imkoniyatiga ega bo‘lish uchun hayzni toʻxtatuvchi dorilarni ishlatishi joizmi?
  • Ro‘zadorlar uchun rayyon eshigi

    Erim menga faqat Ramazon oyida ochiladigan «Ridvon» eshigi haqida aytib berdi. Bilishimcha, bu eshik ochilganda, Alloh u orqali boylik yog‘dirar ekan. Ushbu so‘zni aniqlashtirib, bu masalani yaxshiroq tushunishimiz uchun bizga yo‘l-yo‘riq ko‘rsata olasizmi?
  • Ro‘zador holatda unashtirilgan qiz bilan gaplashish

    Musulmon kishi ro‘zador holida unashtirilgan qizi bilan telefonda gaplashishi joizmi?
  • Ramazon kunduzida er-xotinlik qilish xatari

    Maʼlumki, Ramazon oyida kunduzi ayoli bilan jinsiy aloqa qilgan kishining jazosi qul ozod qilish yoki ikki oy ketma-ket roʻza tutish yoxud oltmish miskinga taom berishdir. Bu masalaga oid bir qancha savollarim bor: 1. Agar erkak kishi xotini bilan boshqa-boshqa kunlarda bir necha marta jinsiy aloqa qilsa, uning har bir kuni uchun ikki oydan roʻza tutadimi yoki ikki oy roʻza tutsa, barcha aloqa qilgan kunlari uchun kifoya qiladimi? 2. Agar ushbu jarimaga tushgan kishi yuqorida zikr qilingan hukmni bilmagan boʻlsa, balki har bir yaqinlik kunini bir kun roʻza tutish bilan qazo qilaman deb oʻylagan boʻlsa, bu holatda hukm oʻzgaradimi? 3. Eriga lozim boʻlgan kafforat xotinga ham lozim boʻladimi? 4. Miskinlarni toʻydirish oʻrniga pul toʻlash joizmi? 5. Bir miskinga er va xotini nomidan birgalikda taom berish joizmi? 6. Agar toʻydirishga hech bir miskinni topa olmasa, pulni Riyozdagi «al-Birr» jamiyati kabi xayriya tashkilotlaridan biriga yoki boshqa tashkilotlarga toʻlashi joizmi?