O'qildi: 112
18.02.2026
/ 1 Ramazon 1447
Fatvo mavzusi: Roʻzani buzadigan narsalar
Savol
Qurʼon oʻqiyotib, Baqara surasining 187-oyatida Alloh taoloning: «Soʻngra kechgacha roʻzani benuqson qilib tutinglar!» degan soʻzi haqida oʻylanib qoldim. (Arab tilida «layl» kalimasi tunga nisbatan ishlatiladi, deb bilaman). Koʻpchiligimiz esa shom vaqtida iftor qilamiz. Shu masalani bizga tushuntirib bera olasizmi?
O’xshash fatvolarJavob
Alloh taologa hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlar bo‘lsin.
Javobning xulosasi:
Oyat bilan roʻzadorning quyosh botganidan keyin ogʻiz ochishi oʻrtasida hech qanday ziddiyat yoʻq. Chunki kecha quyosh botishi bilan boshlanadi. Kechaning avvali quyosh botishi, oxiri esa bomdod vaqti kirishidir.
Batafsil javob:
Oyat bilan roʻzadorning quyosh botganidan keyin ogʻiz ochishi oʻrtasida hech qanday ziddiyat yoʻq. Chunki kecha quyosh botishi bilan boshlanadi. Kechaning avvali quyosh botishi, oxiri esa bomdod vaqti kirishidir. Shuning uchun hadisi sharifda:
Umar roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: «Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Kech kirib, kun tugasa va quyosh botsa, batahqiq, roʻzadorning iftor vaqti boʻlibdi», dedilar» (Sahihi Muslim, 1100).
Imom Navaviy aytadi: «Hadisning mazmuni shuki: Quyosh botishi tun boshlanib, kun tugaganini anglatadi va aynan shu paytda roʻzador uchun iftor qilish joiz boʻladi» («Sahihi Muslim sharhi», 7/209).
Qoʻshimcha foyda uchun ushbu javoblarga qarang: 10407, 232822, 106527, 220838, 50120, 37670, 5842, 320679.
Vallohu aʼlam.
Manba: Shayx Muhammad Solih al-Munajjid
Bu javob foydali bo’ldimi?