O'qildi: 32
Noyabr 26, 2025
/ 5 Jumadal-oxira 1447
Fatvo mavzusi: Ribo — sudxoʻrlik
Javob
Alloh taologa hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlar bo‘lsin.
Agar bank uyga egalik qilsa, uni sizga ma’lum muddatga kechiktirilgan yoki qismlarga bo‘lingan to‘lovlar bilan sotishi joiz, garchi u naqd puldagi narxidan yuqori bo‘lsa ham. Ulamolarning bu masaladagi qarashlari orasidagi rojih (quvvatliroq) fikr shudir.
Ammo agar bank moliyalashtiruvchi sifatida ishga kirishsa, ya’ni sizga uyning narxini qarzga berib, so‘ngra siz unga qo‘shimcha foiz to‘lasangiz, bu ochiq ribo (sudxo‘rlik) amaliyotidir. Uning haromligida shubha yo‘q.
Ko‘plab mamlakatlarda ko‘chmas mulk sotib olish sohasida ribo amaliyotlari shu darajada keng tarqalganki, xaridor oldida halol tanlov topish deyarli imkonsiz bo‘lib qoladi. Ammo musulmon kishi sabr qilishi va halol yo‘lni izlashi kerak. Zero, Alloh taolo aytganidek:
«Kim Allohdan qo‘rqsa, U zot uning uchun chiqar yo‘lni (paydo) qilur. Va uni o‘zi o‘ylamagan tomondan rizqlantirur. Kim Allohga tavakkul qilsa, bas, (Allohning) O‘zi unga yetarlidir. Albatta Alloh O‘zi (xohlagan) ishiga yetguvchidir. (Uning xohishiga qarshi turguvchi kimsa yo‘qdir). Darhaqiqat, Alloh barcha narsa uchun miqdor-o‘lchov qilib qo‘ygandir (ya’ni, hayotda ro‘y beradigan har bir yaxshi-yomon voqea-hodisa yolg‘iz Alloh xohlagan — belgilagan vaqt va o‘lchovda ro‘y beradi)» (Taloq: 2-3).
Alloh Payg‘ambarimizga salavot va salomlar yo‘llasin.
Bu javob foydali bo’ldimi?