Mavzular

Yangi fatvolar

Maqolalar

Kitoblar


Saqlanganlar

Murakkab qidiruv


Loyiha haqida

Fikr bildiring

Bosh sahifa » Fiqh asoslari » Fiqh » Urf-odatlar » Tibbiyot va davolanish » Klinik o‘lim holatidagi bemordan sun’iy nafas apparatini olib tashlash hukmi
Fatvo: 1824

O'qildi: 179

26.10.2025

/ 4 Jumadal-ula 1447

Fatvo mavzusi:

Klinik o‘lim holatidagi bemordan sun’iy nafas apparatini olib tashlash hukmi

Savol

Ko‘pchilik shifokorlar klinik o‘lim holatidagi bemordan sun’iy nafas oldirish apparatini olib tashlashda ikkilanishadi. Shifokor ikki tuyg‘u o‘rtasida qoladi: bir tomondan, ular o‘lim va ogʻriq holatidagi insonning azobini cho‘zayotgan bo‘lishi mumkin va agar apparat olib tashlansa, bemor o‘lim orqali tinchlik topishi mumkin; boshqa tomondan esa, apparatni olib tashlash bemorning tirik qolish imkoniyatini yo‘qotishiga sabab bo‘lishidan xavotirlanishadi. Qachon klinik o‘lim holatidagi kishidan sun’iy nafas oldirish apparatini olib tashlash joiz bo‘ladi?

O’xshash fatvolar

Javob

Alloh taologa hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlar bo‘lsin.

Quyidagi ikki belgidan biri aniqlanganda, inson Islom shariati bo‘yicha vafot etgan hisoblanadi va o‘limga oid shar’iy hukmlar tatbiq etiladi:

Birinchidan: Agar kishining yuragi va nafas olishi butunlay to‘xtasa hamda shifokorlar bu holatni qaytarib bo‘lmas deb aniqlaganlarida;

Ikkinchidan: Agar miyaning barcha faoliyati butunlay to‘xtagan bo‘lsa, tajribali mutaxassis shifokorlar bu holatni qaytarib bo‘lmas degan xulosaga kelgan bo‘lsa va miya parchalanishni boshlagan bo‘lsa. Bunday vaziyatda, garchi ba’zi a’zolar, masalan yurak, sun’iy hayot ta’minoti moslamalari ta’sirida hali ham mexanik tarzda ishlayotgan bo‘lsa-da, ushbu moslamalarni bemordan uzib qo‘yish joiz bo‘ladi.

Fatvo manbasi

Maqola borasida fikringiz?

Izoh sababi
Ushbu qator to'ldirilishi shart.

Bu javob foydali bo’ldimi?

1

O’xshash fatvolar

  • Sehrdan saqlanishning shar’iy vositalari

    Sehr sodir bo‘lishidan oldin undan saqlanishning shar’iy vositalari bormi?
  • Davolanish hukmi

    Agar bemor kasallikning so‘nggi bosqichida bo‘lsa va davolash samarasiz bo‘lganda (oz umid bilan), bemor davolanishni tark qilsa boʻladimi? Chunki davolashning nojo‘ya ta’sirlari boʻlib, bemor azoblanishni xohlamaydi. Umuman olganda, musulmon kishi davolanishi shartmi yoki bu ixtiyoriy ishmi?
  • Qon topshirish hukmi

    Birovga qon berish (donorlik qilish) hukmi qanday?
  • Ayollarnikidek ko‘kragi bor kishi haqida

    Ayollarnikiga o‘xshash ko‘kragi bor kishining uni kichraytirish uchun jarrohlik amaliyotini o‘tkazishi joizmi?
  • Homiladan foydalanib a’zolarni koʻchirib oʻtkazish joizmi?

    Tibbiyotning ayrim sohalarida abort qilingan homilalarning a’zolarini ko‘chirib o‘tkazish uchun ishlatish tendentsiyasi kuzatilmoqda. Bu masalada shariat hukmi qanday?
  • Ayollar erkak doktorda davolanishi joizmi?

    Erkak shifokorning muslima ayolni davolashining hukmi qanday?