Mavzular

Yangi fatvolar

Maqolalar

Kitoblar

Saqlanganlar

Murakkab qidiruv

Loyiha haqida

Fikr bildiring

Bosh sahifa » Fiqh asoslari » Fiqh » Muomalalar » Meros va mol-mulkni taqsimlash » Musulmon va kofir bir-biridan meros oladimi?
0 – 0
Fatvo: 2815

O'qildi: 24

25.04.2026

/ 8 Zulqada 1447

Fatvo mavzusi:

Musulmon va kofir bir-biridan meros oladimi?

Savol

Musulmon kishi kofir qarindoshi o‘lsa, undan meros oladimi? Buning aksi boʻlsa-chi? Islom dinida turli din vakillarining bir-birlaridan meros olishlarining hukmi qanday?

O’xshash fatvolar

Javob

Alloh taologa hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlar bo‘lsin.

Dinning turlicha bo‘lishi merosxo‘rlikka monelik qiluvchi omillardan biridir. Ulamolarning ijmosiga ko‘ra, kofir musulmondan meros olmaydi, shuningdek, musulmon ham kofirdan meros olmaydi. Bunga dalil:

عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ ﵄: أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ قَالَ: «لَا يَرِثُ الْمُسْلِمُ الْكَافِرَ وَلَا الْكَافِرُ الْمُسْلِمَ».

Usoma ibn Zayd roziyallohu anhumodan rivoyat qilinadi: «Nabiy sollallohu alayhi vasallam: «Musulmon kofirdan, kofir musulmondan meros olmaydi», dedilar» (Sahihi Buxoriy, 6764).

Agar kofir meros taqsimlanishidan oldin Islomni qabul qilsa, Imom Ahmad nazdida uni Islomga rag‘batlantirish uchun meros oladi. Kufr ahlining o‘zaro merosxo‘rligiga kelsak, ikki imom Abu Hanifa va Shofe’iy nazdida hamda Imom Ahmaddan bir rivoyatga ko‘ra, ularning dinlari turlicha bo‘lsa ham, o‘rtalarida merosxo‘rlik sobit bo‘ladi. Bunga Alloh taoloning ushbu so‘zi dalildir:

﴿وَالَّذِينَ كَفَرُوا بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاءُ بَعْضٍ﴾

«Kofir bo‘lgan kimsalar bir-birlariga hamkordirlar» (Anfol: 73)

Chunki kofirlar, dinlari turlicha bo‘lishiga qaramay, musulmonlarga dushmanlik qilishda bir jon kabidirlar.

Alloh bilguvchiroqdir.

Manba: «al-Mavsu’a al-Fiqhiyya», 2/308

Fatvo manbasi

Maqola borasida fikringiz?

Izoh sababi
Ushbu qator to'ldirilishi shart.

Bu javob foydali bo’ldimi?

0

O’xshash fatvolar

  • Musulmonning kofirga va kofirning musulmonga vasiyat qilishi hukmi

    Musulmonning kofirga oʻz molidan uchdan bir qismidan kamini vasiyat qilishining hukmi qanday? Shuningdek, buning aksi, agar kofir vasiyat qilsa, musulmon kofirdan mol qabul qilishi joizmi?

  • Vafot etgan shaxs merosini xotini, ikki o‘g‘li va qiziga taqsimlash

    Men meros haqida savol bermoqchiman. Oilaning holati quyidagicha deb faraz qilaylik: ota, ona, qiz va ikki o‘g‘il. Ota vafot etgan holatda, qolgan har bir oila a’zosining shar’iy ulushi qanday?

  • Musulmonning kofirdan olgan merosini sadaqa qilishi

    Mening musulmon bo‘lmagan amakim vafot etdi va uning mendan boshqa merosxo‘ri yo‘q. Uning merosini olib, turli xayriya ishlariga sarflashim joizmi?

  • Musulmon farzandni merosdan mahrum qilish joiz emas

    Farzandlarni merosdan mahrum qilish, ayniqsa ota-onasiga nikoh masalalarida itoat qilmaydigan o‘g‘il (yoki qiz) haqida savolim bor. Misol uchun, bir erkak g‘ayridin ayolga uylansa. Ma’lumki, musulmon erkak yahudiy yoki nasroniy ayolga uylanishi joiz. Ammo hozirgi zamonda G‘arb mamlakatlarida bunday dindor odamlarni topish mushkul, chunki din ulardan yerdan quyoshgacha bo‘lgan masofadek uzoqlashgan. Bugungi kunda katoliklar, protestantlar va shunga o‘xshash din vakillari «Ahli kitob» hisoblanadimi? Musulmon ayolning g‘ayridin erkakka turmushga chiqishi qat’iyan taqiqlangani aniqmi? Biz bu holat tobora ko‘payib, musulmon qizlar orasida odatga aylanayotganini kuzatmoqdamiz.

  • Farzandlarni merosdan mahrum qilishni vasiyat qilish hukmi

    Inson kuyovi bilan yuzaga kelgan muammolar tufayli qizlaridan birini merosdan mahrum qilishi joizmi-yo‘qmi, shuni bilmoqchi edim. Bu uning qizlaridan birini merosdan mahrum etish uchun asosli sabab bo‘la oladimi? O‘nta farzandi bor odam ularning biriga boshqalariga qaraganda ko‘proq meros bera oladimi? Masalan, hayotlik paytida o‘sha farzandining nomiga uy yoki yer-mulkni rasmiylashtirishi mumkinmi? U kishi: «Bu ish harom emas, chunki bu mening mulkim va unga boshqalar aralasha olmaydi», deydi?!

  • Yerni masjid uchun vaqf qilib, keyin qaytib olish

    Badavlat bir kishi masjid qurish uchun o‘z yerini vaqf qilishni va’da bergan edi. Keyinchalik boshqa odamlar kelib, bu joyni maktabga aylantirishni iltimos qilishdi. U qanday yo‘l tutishi kerak?